Toenemende psychische problemen maar langere wachttijden: wat is de oplossing?

Door de coronatijd zijn er meer jongeren met psychische problemen, maar ook zijn de wachttijden bij de ggz toegenomen. Jongeren moeten een halfjaar tot een jaar wachten tot ze worden geholpen. In dit crossmediale verhaal wordt deze problematiek benaderd vanuit medewerkers van de ggz. Ook is een mogelijke oplossing geschetst, waarbij jongeren worden geholpen door een bedrijf om de lange wachttijden van de ggz te overbruggen.

Ggz-instellingen zwemmen in aanmeldingen: “Problemen blijven toenemen”

 

De coronatijd heeft een grote invloed op ons allemaal. Vooral het aantal jongeren met mentale problemen is flink toegenomen in de coronatijd. Daarnaast is de wachttijd bij de jeugd-ggz een halfjaar tot een jaar. Maar wat merken de medewerkers van de ggz hiervan? Wat is de ontwikkeling geweest van de mentale klachten van jongeren in de coronatijd, en hoe zit het met die lange wachttijden? “De uitzichtloosheid blijft een terugkomend probleem.”

Weinig structuur en uitzichtloosheid
“De uitlaatklep die jongeren anders altijd hebben gehad, is al ontzettend lang weg”, vertelt Bruce Beverwijk, praktijkondersteuner ggz bij een huisartsenpraktijk in het zuiden van het land. Bruce Beverwijk is niet zijn eigen naam omdat hij verzocht heeft die niet te vermelden. De echte naam van Bruce is bij de redactie bekend. “Je hoort en ziet veel dat jongeren er juist nu op uit trekken, denk maar aan alle huisfeestjes. Maar wat veel mensen niet zien, is dat er ook een hele groep jongeren is die zich juist terugtrekt. Dit zijn vaak jongeren die aan het begin van de coronatijd erg angstig en benauwd werden door alle regels. Hierdoor bleven deze jongeren veel thuis en zagen ze nog maar weinig vrienden. Veel van deze jongeren zijn in deze fase blijven hangen en komen daar moeilijk uit. Zo hebben zij al bijna twee jaar weinig sociaal contact, waardoor de angst- en somberheidsklachten toenemen.”

Ook het gebrek aan structuur zorgt ervoor dat jongeren het moeilijk hebben, vertelt Bruce. “Door corona heb je weinig structuur in je dagelijkse leven. Normaal ging je elke donderdag sporten, zaterdag een wedstrijd spelen, zaterdagavond wat leuks doen… Nu ben je alleen maar thuis”, aldus Bruce. Hij vertelt dat de onregelmatigheid van de periodes wanneer je wel en niet naar school mag, zwaar valt bij de jongeren. “Vooral bij middelbare scholieren is dit zo. De executieve functies moeten namelijk nog ontwikkeld worden bij deze jongeren. Dit zijn de functies van organiseren en plannen. Zonder dat deze functies zich ontwikkeld hebben, moeten deze jongeren alsnog alles thuis zelf plannen en organiseren.”

 Bruce vertelt dat het voor veel jongeren een uitzichtloze tijd is: “Ik hoor jongeren vaak zeggen dat ze niet het gevoel hebben dat ze naar iets leuks kunnen toeleven, naar een moment dat het beter gaat. Elk jaar denken ze dat het beter gaat zijn, maar in die verwachting worden ze continu teleurgesteld. Dat is moeilijk.”

Oplossing
Maar wat is uiteindelijk de oplossing voor deze lange wachttijden? Het lukt de ggz namelijk niet om zelfstandig dit probleem op te lossen. Dat vertelt Ruth Peetom, voorzitter van de Nederlandse ggz, in een interview in Trouw. “Wat je vaak ziet bij huisartsen, is dat als cliënten worden doorgestuurd naar een ggz-instelling, er niet specifiek genoeg wordt gekeken naar welke instelling de cliënt het best kan gaan”, vertelt Bruce. “Dit komt vaak door de drukte die er bij de huisartsen is. Het is van belang om direct specifiek te kijken naar wat voor specialistische hulp iemand nodig heeft, zodat een cliënt direct naar een juiste ggz-instelling gestuurd kan worden. Zo wordt het vele gezoek naar een passende ggz-instelling voor de cliënt een stuk minder en dit beïnvloedt ook direct de wachttijden.”

Foute doorverwijzing
Dit ‘gezoek’ naar een juiste ggz-instelling was bij de twintigjarige Felice Mandersloot ook het geval. Felice Mandersloot is niet haar eigen naam omdat zij verzocht heeft die niet te vermelden. De echte naam van Felice is bij de redactie bekend. Felice is aan het begin van de coronatijd naar de huisarts gegaan omdat zij last had van depressie en angstklachten. “Ik vertelde de huisarts, nadat het mij werd gevraagd, dat ik blowde. Ik werd direct doorgestuurd naar verslavingszorg. Ikzelf vond dat dit niet de hoofdreden was van mijn klachten, maar toch kwam ik op de wachtlijst van deze ggz-instelling te staan.” Felice heeft vijf maanden moeten wachten tot zij hier terecht kon, en toen het eenmaal zover was, bleek het niet de plek te zijn waar ze Felice konden helpen. “Mijn verwachtingen klopte, en zo werd ik na deze vijf maanden naar een andere ggz-instelling gestuurd. Hier heb ik uiteindelijk zeven maanden moeten wachten, en toen zat ik wel beter op mijn plek. Wel waren in de tussentijd mijn klachten verergerd.”

Dit is een probleem. “Het is schadelijk dat ik dit soort dingen bij huisartsen nog vaak hoor”, vertelt Bruce. “De drukte zou geen invloed moeten hebben op de behandeling van patiënten. Dit moet worden verbeterd.” En wat kunnen wij als personen individueel doen om mensen te helpen? “Check bij vrienden en familie, misschien zie je het niet direct, maar het kan goed zijn dat iemand het lastig heeft. Zo’n simpele check-up kan ontzettend veel schelen.”

Een oplossing tegen de lange ggz-wachttijden

 

Tessa Witteman (24) is afgelopen oktober samen met het bedrijf Mentor Plus waar zij werkzaam is, het OSVS-project begonnen. In dit project vangen zij middelbare scholieren op die op de wachtlijst staan bij de ggz. De wachttijden bij de ggz zijn inmiddels een halfjaar tot een jaar, en Tessa biedt met dit project een oplossing voor deze scholieren. In deze podcast ga ik in gesprek met Tessa over dit project.

Bookmark the permalink.

Comments are closed.